مرکز آموزش استاندارد احیای قلبی ریوی استان هرمزگان (Hormozgan CPR Training Center – HCTC) با هدف ارتقای سطح دانش و مهارتهای احیای قلبی ریوی کارکنان حوزه سلامت، توسعه آموزشهای استاندارد و مهارتمحور و گسترش فرهنگ احیای قلبی ریوی در استان هرمزگان، در مجتمع آموزشی، درمانی و پژوهشی پیامبر اعظم(ص) بندرعباس راهاندازی و به بهرهبرداری رسید.
این مرکز در چارچوب شبکه Iranian Resuscitation Center (IRC) و با بهرهگیری از تجربه و پشتوانه علمی IRC-FCTC در شیراز فعالیت میکند و یکی از مراکز توسعهیافته در مسیر شکلگیری شبکه ملی مراکز آموزش استاندارد احیای قلبی ریوی در ایران است.
فرآیند راهاندازی مرکز آموزش احیای قلبی ریوی استان هرمزگان از ۶ اردیبهشت ۱۴۰۴ با انجام بازدیدهای اولیه، بررسی ظرفیتهای موجود و ارزیابی زیرساختهای مورد نیاز آغاز شد.
در ادامه این مسیر، با حضور و همراهی معاون درمان، معاون آموزشی و معاون توسعه مدیریت و منابع دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان و با حمایت ریاست دانشگاه، اقدامات لازم برای ایجاد، آمادهسازی و تجهیز مرکز با جدیت در دستور کار قرار گرفت.
فرآیند آمادهسازی و تجهیز مرکز طی حدود سه ماه بهصورت مستمر پیگیری شد تا زیرساخت لازم برای برگزاری دورههای آموزشی استاندارد احیای قلبی ریوی فراهم شود.
در نهایت، مرکز آموزش استاندارد احیای قلبی ریوی استان هرمزگان در تاریخ ۸ مهرماه ۱۴۰۴ بهصورت رسمی افتتاح شد و فعالیت آموزشی خود را آغاز کرد.
پس از افتتاح رسمی مرکز، یکی از مهمترین برنامههای آغازین IRC-HCTC، برگزاری «نخستین جشنواره ملی احیای قلبی ریوی در استان هرمزگان» بود.
این جشنواره از ۲۷ مهرماه تا ۲ آبانماه ۱۴۰۴ بهصورت فشرده برگزار شد و نقطه عطفی در آغاز فعالیتهای آموزشی مرکز به شمار میرفت.
در جریان این جشنواره، مجموعهای از دورههای آموزشی احیای قلبی ریوی پایه و پیشرفته و دورههای تخصصی مرتبط با احیا برگزار شد و فرصتی برای حضور و تبادل تجربه میان اساتید و مدرسان حوزه احیای قلبی ریوی از استانهای مختلف فراهم آمد.
راهاندازی مرکز آموزش احیای قلبی ریوی هرمزگان بخشی از مسیر توسعه شبکه IRC – Iranian Resuscitation Center است؛ مسیری که از تجربه مرکز آموزش احیای قلبی ریوی فارس، FCTC، در شیراز آغاز شد.
مرکز FCTC از سال ۱۳۹۶ فعالیت خود را با تمرکز بر آموزش استاندارد و مبتنی بر آخرین آموزههای علمی در حوزه احیای قلبی ریوی آغاز کرد و طی سالهای فعالیت خود، تجربه قابل توجهی در زمینه آموزش مهارتهای احیا، تربیت مدرسان و طراحی و اجرای دورههای استاندارد به دست آورد.
با گسترش این تجربه و شکلگیری ساختار IRC، هدف بر آن قرار گرفت که مراکز آموزش احیای قلبی ریوی در نقاط مختلف کشور، ضمن بهرهگیری از ظرفیتهای علمی و آموزشی بومی خود، از یک چارچوب استاندارد و مشترک پیروی کنند.
در همین راستا، مرکز هرمزگان بهعنوان:
Iranian Resuscitation Center – Hormozgan CPR Training Center
در شبکه IRC قرار گرفت.
یکی از ویژگیهای مهم در شکلگیری و توسعه IRC-HCTC، همکاری نزدیک میان اساتید و مدرسان هرمزگان و تیم آموزشی IRC-FCTC بوده است.
در مسیر راهاندازی و توسعه فعالیتهای آموزشی مرکز، استاد منصور مسجدی از دانشگاه علوم پزشکی شیراز و تیم آموزشی ایشان نقش مؤثری در انتقال تجربه، حمایت علمی و شکلگیری فعالیتهای آموزشی مرکز ایفا کردند.
بخشی از دورههای برگزارشده در IRC-HCTC با حضور مستقیم اساتید مجرب IRC-FCTC انجام شد. در کنار این اساتید، از ظرفیت اساتید و مدرسان توانمند استان هرمزگان نیز استفاده شد.
نکته مهم آن است که تعدادی از مدرسان هرمزگان نیز پیش از فعالیت رسمی مرکز، در چارچوب آموزشی IRC-FCTC آموزش دیده بودند و با اصول، استانداردها و روشهای آموزشی این مرکز آشنایی داشتند.
به این ترتیب، IRC-HCTC از ابتدا بر پایه ترکیبی از پشتوانه علمی و تجربه IRC-FCTC و توانمندی و ظرفیت مدرسان بومی استان هرمزگان شکل گرفت.
این مدل، یکی از اصول اساسی شبکه IRC است: انتقال دانش و تجربه از مراکز باتجربه به مراکز منطقهای، همزمان با تربیت و توانمندسازی مدرسان بومی.
IRC-HCTC با هدف ارائه آموزشهای استاندارد، بهروز و مهارتمحور، دورههای مختلفی را در حوزه احیای قلبی ریوی برگزار میکند. در برنامههای آموزشی این مرکز، دورههایی از جمله:
برگزار شده است.
آموزشها با استفاده از روشهای آموزشی مهارتمحور و شبیهسازی، به گونهای طراحی میشوند که فراگیر علاوه بر کسب دانش نظری، فرصت تمرین و ارزیابی مهارتهای عملی مورد نیاز در شرایط واقعی را نیز داشته باشد.
محتوای آموزشی دورهها نیز بر اساس منابع معتبر علمی و آخرین آموزهها و دستورالعملهای بینالمللی، بهویژه استانداردهای American Heart Association (AHA)، بهطور مستمر بهروزرسانی میشود.
در ادامه فعالیتهای آموزشی IRC-HCTC، طی تابستان سال ۱۴۰۵ و در ماههای تیر، مرداد و شهریور، تعداد ۱۳ دوره آموزش احیای قلبی ریوی پایه (BLS) در این مرکز برگزار شد.
این دورهها با حضور اساتید دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان برگزار شد و در مجموع ۳۱۲ نفر از کارکنان و کادر درمان بیمارستانهای دانشگاهی و غیردانشگاهی استان هرمزگان تحت آموزش قرار گرفتند.
فراگیران این دورهها از گروههای مختلف شغلی و در سطوح گوناگون سازمانی و درمانی بودند؛ از مدیران و کارکنان حوزههای اداری و پشتیبانی تا نیروهای بالینی و درمانی.
برگزاری این دورهها نشاندهنده حرکت IRC-HCTC به سمت ایجاد یک ظرفیت آموزشی مستمر و گسترده در استان و افزایش دسترسی کارکنان نظام سلامت به آموزشهای استاندارد احیای قلبی ریوی است.
این مرکز از زیرساختهای آموزشی مناسب برای برگزاری دورههای نظری و عملی احیای قلبی ریوی برخوردار است و دارای:
است.
وجود فضای اختصاصی برای آموزش و کارگاههای عملی، امکان برگزاری همزمان و منظم دورههای مختلف و تمرین مهارتهای احیا در محیط آموزشی استاندارد را فراهم کرده است.
یکی از اهداف اصلی شبکه IRC، ایجاد دسترسی گستردهتر به آموزشهای استاندارد احیای قلبی ریوی در سراسر کشور است.
IRC-HCTC نیز در همین چارچوب فعالیت میکند و تلاش دارد آموزشهای خود را بر پایه یک رویکرد مشترک و استاندارد در شبکه IRC ارائه کند.
این رویکرد شامل تأکید بر:
است. هدف آن است که فراگیران، فارغ از محل دریافت آموزش، از یک چارچوب آموزشی قابل اعتماد و استاندارد بهرهمند شوند.
IRC-HCTC با تکیه بر زیرساختهای آموزشی مناسب، حمایت مدیران دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، ظرفیت علمی اساتید و مدرسان استان و پشتوانه آموزشی IRC-FCTC، مسیر توسعه آموزشهای استاندارد احیای قلبی ریوی را در استان هرمزگان دنبال میکند.
این مرکز در نظر دارد با گسترش دورههای آموزشی، تربیت و توانمندسازی مدرسان بومی، برگزاری برنامههای علمی و آموزشی و توسعه آموزش احیای قلبی ریوی در میان گروههای مختلف نظام سلامت، به یکی از مراکز مؤثر آموزش احیای قلبی ریوی در جنوب کشور تبدیل شود.
راهاندازی IRC-HCTC را میتوان نمونهای از توسعه یک تجربه آموزشی از یک مرکز به یک شبکه دانست؛ تجربهای که در آن دانش و استاندارد از مرکز مادر منتقل میشود، ظرفیتهای بومی توسعه پیدا میکنند و در نهایت شبکهای گستردهتر برای آموزش مهارتهای نجاتبخش شکل میگیرد.
یکی از مراکز Iranian Resuscitation Center (IRC)
برای گسترش آموزش استاندارد احیای قلبی ریوی در هرمزگان و جنوب ایران